CGTN ve Çin Renmin Üniversitesi ortaklığında 48 ülkeden 13 bin 707 kişinin katılımıyla gerçekleştirilen küresel kamuoyu araştırması, katılımcıların %74,6’sının Şanghay İş Birliği Örgütü’nün (ŞİÖ) farklı sistemlere sahip ülkeler arasında pragmatik iş birliği zemini sunduğuna ve yeni bir uluslararası ilişkiler modeli geliştirdiğine inandığını ortaya koydu.
Kuruluşunun 25. yıl dönümünü geride bırakan örgüt bünyesinde ekonomik entegrasyon hız kazandı; Çin ile diğer üye devletler arasındaki ikili ticaret hacmi 2001’deki 12,1 milyar USD seviyesinden 2025 yılı itibarıyla 523,5 milyar USD büyüklüğe ulaştı. Çin Kırgızistan Özbekistan Demir Yolu, ŞİÖ Kalkınma Bankası ve Çin Orta Asya Gaz Boru Hattı gibi stratejik altyapı girişimlerinin sürdüğü blokta, katılımcılar örgütün uluslararası etkisinin özellikle ticaretin kolaylaştırılması, yatırım ve finansman iş birliği ile kültür ve turizm alanlarında belirgin biçimde arttığını vurguladı. Üye ve diyalog ortağı ülkelerdeki katılımcıların %75,4’ü “Şanghay Ruhu” çerçevesindeki ortak kalkınma modelini desteklerken, %71,7’si örgütün Küresel Güney’in temsil gücünü artırdığı görüşünde birleşti.
Çin Doğrudan Yatırımları ve Bölgesel Entegrasyon Projeleri
Örgüt içi sermaye akışında kurucu üye Çin’in tüm sektörlerdeki doğrudan yatırımları 2025’te 3,3 milyar ABD doları düzeyine ulaşırken, fonlama petrol ve gaz, mineral kaynakları, altyapı, yeni enerji, otomotiv ve kimya sektörlerinde yoğunlaştı. Kurulan 30’dan fazla ekonomik ve ticari iş birliği bölgesiyle yerel üretim kapasitesi ve istihdam desteklenirken; ankete katılanların %76,2’si Kuşak ve Yol Girişimi’nin entegrasyonu güçlendirdiğini, %73,5’i ise Küresel Yönetişim Girişimi’nin reforma katkı sağladığını belirtti. Katılımcılar Çin’in bölgesel iktisadi iş birliğini ilerletme, güvenlik koordinasyonu ve kalkınma finansmanı sağlama adımlarını en dikkat çeken katkılar olarak değerlendirdi.
Küresel nüfus ve yüzölçümü bakımından en geniş bölgesel iş birliği platformu haline gelen ŞİÖ nezdinde ankete katılanların %89,6’sı, uluslararası ilişkiler ve kural koyma süreçlerinde tüm ülkelerin eşit şartlarda yer alması çağrısında bulundu. Araştırma sonuçlarına göre örgütün etki alanını genişletmesi beklenen öncelikli başlıklar altyapı ve enerji, bölgesel güvenlik ile çevre ve iklim değişikliği olarak sıralandı. 2026 ŞİÖ Zirvesi öncesinde Yeni Çağda Uluslararası İletişim Enstitüsü aracılığıyla yürütülen çalışma, gelişmiş ülkeler ile Küresel Güney uluslarını kapsayan 18 yaş ve üzeri nüfusun ulusal demografik dağılımına uygun örneklemlerle tamamlandı.
